ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ: Οι πολίτες της Αττικής θα στερούνται πλέον το δικαίωμα συμμετοχής

Του Παναγιώτη Απ.Κουτσουλέλου

Πρόεδρος της Επιτροπής Διοικητικής Υποστήριξης της Κοινότητας Ερυθρών του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας-Αττικής, που είναι μέλος του Πανελληνίου Δικτύου Κοινοτήτων

Οι Κοινότητες, ανεξάρτητα από την μορφή και το περιεχόμενο της λειτουργίας τους αποτελούν διαχρονικά αυτοδιοικητικό θεσμό, που εισφέρουν στην οργάνωση της λειτουργίας και δράσης των τοπικών κοινωνιών καθώς επίσης και στην άμεση διαχείριση κάθε είδους προβλήματος, που προέκυπτε και προκύπτει είτε από τη καθημερινότητα, είτε από τις τοπικές και υπερτοπικές αναπτυξιακές ανάγκες. Ο διαχρονικός ρόλος του θεσμού αυτού ανέδειξε τις Κοινότητες σε μάχιμο συμπαραστάτη των πολιτών στις διεκδικήσεις τους για την βελτίωση της ποιότητας ζωής τους με καθοριστικό ρόλο στην τοπική και εθνική ανάπτυξη. Οι Κοινότητες λειτουργούσαν και λειτουργούν στην βάση της συσπείρωσης και της συμμετοχής των πολιτών, που αντιπροσωπεύουν και για το λόγο αυτόν δίκαια χαρακτηρίζονται ως θεμέλια και κύτταρα της δημοκρατικής λειτουργίας.

Η Ελληνική Πολιτεία με τον Ν. 3852/201 («ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ») καθιέρωσε – στα πλαίσια της ανταπόκρισης του νομοθέτη στο ειδικότερο κάλεσμα της Ευρωπαϊκής Συνθήκης της Λισσαβόνας για την αναγκαιότητα συμμετοχής των πολιτών στα κέντρα λήψης των αποφάσεων, που τους αφορούν (αρχή της εγγύτητας) – τον θεσμό των Δημοτικών και Τοπικών Κοινοτήτων. Οι Κοινότητες, με βάση την θεσμική τους συγκρότηση αποτελούν θεσμό ενδοδημοτικής αποκέντρωσης, της οποίας τα όργανα (Συμβούλιο της Κοινότητας, Πρόεδρος του Συμβουλίου της Κοινότητας και Συνέλευση των Κατοίκων της Κοινότητας) , ως θεσμοί λαϊκής συμμετοχής μεταφέρουν προς τους Δήμους αιτήματα και προς τους πολίτες τις αποφάσεις των Δημοτικών Οργάνων, που αφορούν τη τοπική κοινωνία, που εκπροσωπούν. Στην συνέχεια με τον Ν. 4555/2018 («ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ»), χωρίς να θιγεί το ουσιαστικό περιεχόμενο της λειτουργίας των Κοινοτήτων, έγιναν περιορισμένες βελτιωτικές παρεμβάσεις στην κατεύθυνση της σχετικής αυτονομίας, κυρίως με τον αποσυσχετισμό της εκλογής των κοινοτικών οργάνων από την εκλογή των δημοτικών (ξεχωριστές κάλπες).

Παρά τις διοικητικές δυσλειτουργίες, που προέκυπταν και προκύπτουν κυρίως από την ενδυνάμωση του δημαρχοκεντρικού μοντέλου σε βάρος της όποιας αποκεντρωμένης λειτουργίας, που κατά τα λοιπά προωθούσε το θεσμικό καλλικρατικό πλαίσιο (σε πλήρη μάλιστα αντίθεση με τις διακηρυκτικές αρχές που ευαγγελιζόταν), οι Κοινότητες κατόρθωσαν, έστω και περιορισμένα να επιτελέσουν τον ρόλο τους. Έτσι τα Κοινοτικά Όργανα, ως πολιτικο-συμμετοχικοί θεσμοί, κατέβαλαν και καταβάλλουν αξιόλογες προσπάθειες, που βασίζονται στην δημιουργική συμμετοχή των πολιτών σε διαδικασίες συνδιαμόρφωσης, κάθε μορφής και περιεχομένου αναπτυξιακών προγραμμάτων, που αφορούσαν τις Κοινοτικές επικράτειες. Παρά την έλλειψη θεσμικής εμπειρίας και την ύπαρξη κραυγαλέων νομικών ασαφειών ως προς το περιεχόμενο της διοικητικής τους δράσης, οι Κοινότητες συνέβαλαν και συμβάλλουν καθοριστικά στην αποτελεσματική λειτουργία των Ο.Τ.Α. με την κατοχύρωση και ανάπτυξη της τοπικής δημοκρατίας. Κοινός τόπος της λειτουργίας των Κοινοτήτων είναι η διευρυμένη συμμετοχή των πολιτών με δημοκρατική νομιμοποίηση στους κοινωνικούς χώρους της συλλογικής ζωής των χωριών και των γειτονιών των μεγάλων Δήμων. Συνιστούν θεσμούς που αναδεικνύουν και προωθούν την πολυεπίπεδη τοπική διακυβέρνηση και συμβάλλουν καθοριστικά στην ενδοδημοτική συνοχή, με την άρση, κυρίως, των όποιων αναπτυξιακών ανισοτήτων και συνακόλουθα στην ενδυνάμωση της κοινής δημοτικής συνείδησης.

Με το σχέδιο νόμου «ΕΚΛΟΓΗ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΑΡΧΩΝ», που προωθείται από το Υπουργείο Εσωτερικών, προς ψήφιση από το Ελληνικό Κοινοβούλιο, προβλέπονται σημαντικές αλλαγές στο θεσμικό αυτοδιοικητικό πλαίσιο. Χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστικός διάλογος με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, με το εν λόγω σχέδιο νόμου προβλέπονται νομοθετικές μεταβολές που συνίστανται, μεταξύ άλλων στην κατάργηση της ξεχωριστής κάλπης για την ανάδειξη των Κοινοτικών Οργάνων, στον περιορισμό του αριθμού των Κοινοτικών Συμβούλων, στην μετατροπή των Κοινοτικών Συμβούλων σε προέκταση και εξάρτημα των υποψηφίων των Δημοτικών Συνδυασμών και κυρίως στην υποβάθμιση των Κοινοτήτων με την συγκέντρωση και μεταφορά αρμοδιοτήτων στα κεντρικά Δημοτικά Όργανα. Παρά το ότι το εν λόγω σχέδιο νόμου δε θίγει άμεσα τις αρμοδιότητες και την αποστολή των Κοινοτήτων, εν τούτοις, με τις προτεινόμενες διατάξεις, περιορίζει δραστικά τον ρόλο τους.

Περαιτέρω και ειδικότερα με το προτεινόμενο σχέδιο νόμου (άρθρο2 του σχεδίου) προβλέπεται η, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, κατάργηση των Κοινοτήτων στην Περιφέρεια Αττικής και η υποκατάσταση του θεσμικού τους ρόλου από δημοτικά όργανα. Η εν λόγω πρόβλεψη, που επιφέρει και την πλήρη εξάλειψη του θεσμού των Κοινοτήτων στην μεγαλύτερη πληθυσμιακά περιφέρεια της χώρας, αναιρεί τις αξιώσεις του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι καθώς επίσης και της αντιπροσώπευσης και της συμμετοχής του 1/3 του συνόλου των Ελλήνων πολιτών, πράγμα το οποίο συνιστά κατάφωρη παραβίαση των πολιτικών δικαιωμάτων, όπως αυτά έχουν κατοχυρωθεί με το Σύνταγμα καθώς επίσης και με διεθνείς και ευρωπαϊκές συμβάσεις και κυρίως με το Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα.

Οι προτεινόμενες νομοθετικές αλλαγές, δεν συνιστούν παρά υποβάθμιση της τοπικής δημοκρατίας στο πλαίσιο της ενδοδημοτικής αποκέντρωσης και αφαίρεση της δυνατότητάς μας να σχεδιάζουμε την προοπτική και γενικότερα το μέλλον του τόπου μας σύμφωνα με τις οραματικές επιδιώξεις και επιθυμίες μας. Θίγουν άμεσα τα δικαιώματα των πολιτών και ειδικότερα αυτών, που κατοικούν στη Περιφέρεια Αττικής, παραβλάπτουν την τοπική δημοκρατία και συρρικνώνουν την αυτοδιοίκηση πρωταρχικά ως δημόσιο χώρο έκφρασης και συμμετοχής των πολιτών.

Ας μην μείνουμε απαθείς. Ενόψει της ψήφισης του προτεινόμενου νομοσχεδίου καλούμαστε να αποκρούσουμε κάθε βλαπτική μεταβολή σε βάρος των πολιτικών μας δικαιωμάτων και να αξιώσουμε την περαιτέρω αναβάθμιση των Κοινοτήτων, διεκδικώντας περαιτέρω αρμοδιότητες και πόρους και σαφές και ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο για τη δημοκρατική λειτουργία μίας πολυεπίπεδης τοπικής διακυβέρνησης.

Πρόεδρος της Επιτροπής Διοικητικής Υποστήριξης της Κοινότητας Ερυθρών του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας-Αττικής, που είναι μέλος του Πανελληνίου Δικτύου Κοινοτήτων.

Κάντε το πρώτο σχόλιο

Υποβολή απάντησης

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται.


*